معرفی فلنج کور استیل
تعریف و عملکرد
فلنج کور (Blind Flange) یک دیسک جامد فلزی است که مانند فلنج عادی دارای سوراخ های پیچ در محیط پیرامونی است، اما برخلاف فلنج نمودار، هیچ روزنه مرکزی برای عبور سیال ندارد. از آن برای بستن انتهای خطوط لوله، دریچهها، یا مخازن استفاده میشود تا جریان سیال را به طور کامل مسدود کند.
در بسیاری از پروژهها، در آغاز نصب خط لوله یک فلنج کور نصب شده تا در آینده امکان افزودن تجهیزات یا خطوط جدید وجود داشته باشد.
آلیاژ و متریال
معمولاً از استنلس استیل (فولاد ضد زنگ) با گریدهایی مثل 304، 304L، 316، 316L تولید میشود.
استاندارد متریالی رایج: ASTM A182 برای فورج یا ماشینکاری فلنج کور استیل.
ترکیب شیمیایی استیلها مانند گرید 316 شامل کروم، نیکل و مولیبدن است که مقاومت بسیار بالایی در برابر خوردگی فراهم میکند.
خواص مکانیکی: برای مثال، مقاومت تسلیم و کشش گرید 304 در حد بالا است (بسته به تولیدکننده و عملیات حرارتی) که آن را برای کاربردهای تحت فشار مناسب میسازد.
استانداردها و ابعاد
بسیاری از فلنج کور استیلها طبق استاندارد ASME B16.5 تولید میشوند، که مشخصات کلاس فشار (مانند کلاس 150، 300، 600 و غیره) را تعریف میکند.
برخی مدلها نیز مطابق استاندارد ASME B16.47 تولید میشوند (برای سایزهای بزرگتر).
استاندارد اروپایی رایج: EN 1092-1 برای فلنجها، شامل فلنج کور با رده فشار PN (مثلاً PN10، PN16، PN25).
ابعاد (قطر، ضخامت، تعداد و اندازه پیچها) بر اساس استاندارد تعیین میشود. به عنوان مثال، در کلاسهای مختلف ASME، ضخامت فلنج، قطر بیرونی و تعداد سوراخ پیچ فرق دارد.
نوع سطح آببندی (Face Type)
فلنج کور استیل میتواند با انواع سطح آببندی (فلنج فیس) تولید شود:
Raised Face (RF): سطح برجسته که رایجترین نوع است.
Flat Face (FF): سطح کاملاً صاف.
Ring Type Joint (RTJ): دارای یک شیار مخصوص در سطح برای قرارگیری رینگ آببندی فلزی — مناسب فشارهای بسیار بالا.
این انواع سطح در انتخاب فلنج بر اساس فشار، دما و نوع سیال بسیار مهماند.
کلاس فشار (Pressure Class)
فلنج کور استیل در کلاسهای مختلف فشار عرضه میشود: کلاس ۱۵۰ (150#)، ۳۰۰، ۶۰۰، ۹۰۰ و حتی کلاسهای بالاتر.
همچنین معادل فشار اسمی (PN) در سیستم متریک یا اروپایی ممکن است دیده شود (مثلاً PN16، PN25).
انتخاب کلاس مناسب به فشار کاری، دمای کاری و شرایط سیال بستگی دارد.
روش تولید
فورج (Forging): یکی از متداولترین روشها برای تولید فلنج کور با کیفیت بالا؛ ساختار متراکمتر، مقاومت مکانیکی بیشتر و تنش داخلی پایینتر دارد.
ریختهگری (Casting): برای سایزهای بزرگ یا تولید انبوه استفاده میشود، ولی ممکن است حفرات ریز در ساختار وجود داشته باشد که در فشارهای خیلی بالا مهم است.
پس از تولید اولیه، فلنج با ماشینکاری CNC پرداخت میشود تا سطح برای پیچبندی و آببندی آماده شود.
تست، کنترل کیفیت و ایمنی
مواد خام (استیل) معمولاً با گواهی مواد (Material Test Certificate) عرضه میشوند.
تستهای غیرمخرب مانند اشعه (رادیوگرافی)، آزمون فراصوتی یا تست ذرات مغناطیسی ممکن است برای اطمینان از عیوب داخلی انجام شود.
پس از ساخت، فلنجها باید با واشر (گسکت) مناسب و پیچ استاندارد سفت شوند تا از نشتی در شرایط فشار بالا جلوگیری شود.
مزایا فلنج کور استیل
مقاومت بالای خوردگی: استیل (بهویژه گرید 316) در برابر خوردگی شیمیایی، رطوبت و آب شور بسیار مقاوم است.
انعطافپذیری در فشار و دما: کلاسهای فشار و متریال متنوع به آن امکان کار در شرایط متفاوت را میدهد.
دسترسی و نگهداری: چون کور فلنج قابل باز شدن است (با باز کردن پیچها)، امکان دسترسی به داخل خط لوله یا ماشینآلات برای تعمیرات و توسعه وجود دارد.
طول عمر بالا: اجرای دقیق، انتخاب متریال مناسب و تست کیفیت باعث افزایش دوام میشود.
استانداردپذیری: تولید طبق استانداردهای بینالمللی باعث تضمین کیفیت، ایمنی و قابلیت تعویض بین تأمینکنندگان مختلف میشود.
کاربردهای رایج
فلنج کور استیل در صنایع زیر کاربرد زیادی دارد:
نفت، گاز، پتروشیمی: برای بستن خطوط انتقال، مخازن یا شیرآلات در زمان نصب یا تعمیر.
صنایع شیمیایی و دارویی: به دلیل مقاومت خوردگی و خواص بهداشتی استیل.
صنایع غذایی و نوشیدنی: در خطوط بهداشتی که باید درپوش موقت داشته باشند.
نیروگاهها: در سیستمهای بخار، آب گرم یا سیکل تبرید.
کاربردهای دریایی و دریاییشبه: به دلیل مقاومت استیل در برابر آب شور.
